YAZIM KILAVUZU
1 Kâğıt standartları
Hazırlanacak tezlerin yazım ve basımında "A4" (210x297 mm) standardı kâğıt kullanılır.
2 Kâğıt kullanım alanı
Metin, şekil ve tablolar, sol kenardan 4,0 cm, sağ kenardan 2,5 cm, üst ve alt kenardan 3,0 cm boşluk bırakılarak yerleştirilmelidir. Kâğıdın arka yüzü kullanılmamalıdır.
3 Yazım özelliği
Yazıların bilgisayarda, 11 punto büyüklükte, arial yazı karakteri kullanarak, "Justify" olarak, 1,5 satır aralığında yazılması gerekmektedir. Yazımda virgül ve noktadan sonra bir karakter boşluk bırakılmalı, kelimeler satır sonlarında bölünmemeli, bölünüyorsa kelime bir aşağı satıra alınıp, cümle devam etmelidir. Paragrafın ilk satırı 0,5 cm (5 boşluk/space) içeriden başlamalıdır. Paragraflar arasında bir boş satır bırakılmalıdır.
4 Tez yazım düzeni
Ön Bölüm
Kapak
İç Kapak
İçindekiler
Metin Bölümü
Giriş
Sonuçlar
Son Bölüm
Kaynaklar
Ekler
5 Başlıklar sırası ve biçimi
Ana bölüm (chapter) başlığı Ortaya hizalı, 12 punto, büyük harf, koyu
2. Derece başlık Sola dayalı, 12 punto, kelime baş harfleri büyük, koyu
3. Derece başlık Sola dayalı, 12 punto, kelime baş harfleri büyük, koyu, italik
4. Derece başlık 0,5 cm içerden, 12 punto, kelime baş harfleri büyük, italik
5. Derece başlık 0,5 cm içerden, 12 punto, kelime baş harfleri büyük, italik, nokta,
(DIŞ KAPAK ÖRNEĞİ)
ÖZEL TAKEV LİSESİ VE FEN LİSESİ
SOSYAL BİLİMLER BÖLÜMÜ
İSLAM'DA RESİM YASAĞI VE SONUÇLARI
DANIŞMAN ÖĞRETMEN
İLKİN ALPAY
18 punto büyüklükte, büyük harfler kullanılarak yazılacaktır.
CEM ERŞEN
Nisan, 2008
İZMİR
18 punto büyüklükte, büyük harfler kullanılarak yazılacaktır. Tarih ve basım yeri 12 punto büyüklükte yazılmalı ve basım yeri yazımında büyük harfler kullanılmalıdır. Yazar adı 14 punto büyüklükte, büyük harfler kullanılarak yazılacaktır. Soyadı büyük harfler kullanılarak yazılmalıdır.
6. Sayfa numaralandırılması
ÇALIŞMANIN daha ön bölümleri iç kapaktan ana bölüme (metin bölümüne) kadar küçük romen rakamları ile sayfanın alt ortasına yazılacaktır. Dış kapağa sayfa numarası verilmeyecektir, iç kapaktan itibaren numaralandırma başlayacak ancak iç kapakta sayfa numarası gösterilmeyecektir. Araştırma metnimizde, ana bölümde sayfa numaraları ilk sayfadan başlayarak rakamla gösterilecektir ve sayfa numaraları sayfanın alt ortasına yazılacaktır.
7. Tablo, şekil düzeni ve numaralandırılması
tablolar kâğıdın kullanım alanı içinde sola dayalı ve şekiller ise kâğıdın kullanım alanı içinde ortalanmış olarak yerleştirilmesi gerekmektedir. Tablo numara ve açıklayıcı bilgilerin tablonun sol üst kısmında sola dayalı, Şekil numara ve açıklayıcı bilgilerin şeklin altına şekil boyutunu geçmeyecek (şeklin enine uygun) şekilde justify (iki yana yaslı) olarak verilmesi gerekmektedir. Şekil altı yazıları boyutu ne olursa olsun alt yazı ortalanarak verilmeyecektir. Şekil ve Tabloların açıklayıcı bilgilerinde ilk kelimenin baş harfi büyük, diğer kelimelerin baş harfleri küçük harfle başlamalıdır. Şekillerin (çizim, fotoğraf vs.) eni minimum 9 cm olmalı ve şekil altı yazısı 10 punto büyüklüğünde, şeklin enine uygun olarak iki yana yaslı olarak verilmelidir. Tablo üst yazısı ise 10 punto büyüklüğünde ve sola dayalı olarak verilmelidir. Tablo içersindeki bilgiler okunabilir büyüklükte olmalıdır.
8. Kaynakların metin içinde gösterimi
Kaynak gösterme şekilleri, tablolar, örnekler ve akademik aşırmacılık (plagiarism) ile ilgili bilgiler (s. 9-22) Ekim 2004 tarihinde, Başkent Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi, Eleştirel - Yaratıcı Düşünme ve Davranış Araştırmaları Laboratuarı (ELYADAL) tarafından hazırlanan Akademik Yazım Kuralları Kitapçığı'ndan alınmıştır.
Örneğin;
9. Metin içinde alıntı yapma
Bir raporda, gerekli görüldüğünde bir başka araştırmacının yayınından bir kısım tamamen alınabilir. Böyle bir durumda alıntı yapılan bölüm özgün kaynaktan hiç hata yapmadan aktarılmalı ve alıntının kaynağı hem metinde sayfa numarası ile birlikte, hem de kaynakçada belirtilmelidir. Bir metin bir başka kaynaktan atıf yapılmadan aynen alınırsa bu durum aşırmacılık kapsamına girer. Bu etik kurala dikkat etmek gerekmektedir.
Örnekler
. Eğer alıntı 40 kelimeden kısaysa çift tırnak içinde ve metinle birlikte verilmelidir. Alıntı yapılan metinde çift tırnak varsa bu tek tırnağa dönüştürülmelidir.
ÖRNEK: Bilimi çeşitli şekillerde tanımlamak mümkündür, örneğin, Yıldırım (1991) bilimi "dünyamızda olup biten olguları 'betimleme ve açıklama' yoluyla anlama girişimidir" şeklinde tanımlıyor (s. 95).
. Eğer alıntı yapılacak metin 40 kelimeyi geçiyorsa ayrı bir paragraf halinde, blok hizalama ve sol kenardan bir paragraf içeride verilmelidir. Eğer alıntı yapılan metinde aynı cümle içinde kelime atlanarak yazılıyorsa bu üç nokta (...) ile, eğer bazı cümleler atlanıyorsa bu dört nokta (....) ile belirtilmelidir.
ÖRNEK: Bilim, dünyamızda olup biten olguları betimleme ve açıklama yoluyla anlama girişimidir. Olguları betimleme, onları saptama, sınıflama ve dile getirme gibi işlemleri kapsar.... Bilimin açıklama yönüne gelince bu konu bizi çok daha geniş sorunlara götürecek niteliktedir. ... [H]ipotez, doğa yasası, teori, nedensellik ve olasılık ilkeleri gibi kavramları ele almaya ihtiyaç vardır (Yıldırım, 1991, s. 95).
10. Kaynak gösterme
Bilimsel bir raporda araştırmacılar hatırı sayılır ölçüde diğer bilimsel yayınlardan ve araştırmacılardan alıntı yaparlar. Şu nokta akıldan çıkarılmamalıdır: Metin içinde her alıntı yapıldığında özgün kaynağa atıfta bulunulmalıdır. Metinde yapılan atıfların tümü kaynakçada, kaynakçada olan kaynakların tümü de metinde bulunmalıdır. Bir rapor yazarken amacınızı destekleyecek kadar kaynak göstermek yeterlidir. Daha çok kaynak daha iyi rapor demek değildir.
Kaynakçada kullanılan kaynak belirtme biçimleri
Metin içinde kullanılan tüm atıflar kaynakça bölümünde tam künyeleri ile verilmelidir. Bu bölümde, makale, kitap vb. yayınlara nasıl atıf yapılabileceğine dair örnekler sunulmuştur. Kaynakça hazırlanırken atıfların (çoğunlukla) yazar soyadı ve tarih sırasına göre olması gerekmektedir.
Çelik, D. (1986). ....
Çelik, D., ve Işık, H. (1987). ....
Çelik, H. (1983). ....
Çelik, H. (1991a). Ders anlatımında görsel....
Çelik, H. (1991b). Ders çalışma becerileri....
Çelik, A. L. (1990). ....
Çeliker, A. K (1990). ....
Louise,J. R., & M'Carthy, H.L. (1967). ....
Louise, J. R., & M'Carthy, H. L. (1968). ....
Kurum/grup isimleri kısaltma değil açık olarak verilmelidir.
Türk Psikologlar Derneği (1997). ....
Türk Tabipler Birliği (1997). ....
Kitap tek yazarlı ise;
Formül Yazarın soyadı, Yazarın adının baş harfi. (Yıl). Kitabın adı (Baskı sayısı).
Basım Yeri: Yayınevi.
ÖRNEK: Kazgan, G. (2000). İktisadi düşünce (9. Baskı). İstanbul: Remzi Kitabevi.
İki yazarlı kitap ise;
Formül Birinci yazarın soyadı, Adının baş harfi. ve İkinci yazarın soyadı, Adının baş harfi. (Yıl). Kitabın adı (Baskı sayısı). Basım Yeri: Yayınevi.
ÖRNEK: Ökdemir, D. ve Demirutku, K. (2000). Akademik yazım kuralları kitapçığı. Ankara: Başkent Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimleri Fakültesi Yayınları.
Çeviri kitap
Formül Yazarın soyadı, Yazarın adının baş harfi. (Yıl). Kitabın adı (Baskı sayısı). (Çevirmenin adının baş harfi. Çevirmenin soyadı, Çev.). Basım Yeri: Yayınevi. (Orijinal çalışma basım tarihi Tarih)
ÖRNEK Yalom, I. D. (1998). Kısa süreli grup terapileri: İlkeler ve teknikler. (N. H. Şahin, Çev.). Ankara: Türk Psikologlar Derneği Yayınları. (Orijinal çalışma basım tarihi 1983)
Süreli yayınlar
Süreli yayınlardan tek yazarlı makale
Formül Yazarın soyadı, Yazarın adının baş harfi. (Yıl). Makalenin adı. Süreli Yayının Adı, cilt (süreli yayının sayısı), sayfa aralığı.
ÖRNEK: Işın, G. (2003). Savaş - barış ve Alfred Nobel. Pivolka, 1 (10), 9-12.
Süreli yayınlardan iki yazarlı makale
Formül Birinci yazarın soyadı, Admın baş harfi, ve İkinci yazarın soyadı, Adının baş harfi. (Yıl). Makalenin adı. Süreli Yayının Adı, cilt (süreli yayının sayısı), sayfa aralığı.
ÖRNEK: Ozkaptan, C. ve Tekinalp, O. (2003). Uzay uygulamalarında küçük uyduların yeri ve maliyet etkenleri. Pivolka, 1 (7), 3-13.
Süreli yayınlardan altıdan fazla yazarlı makale
Formül Birinci yazarın soyadı, Adının baş harfi., İkinci yazarın soyadı, Adının baş harfi., Üçüncü yazarın soyadı, Adının baş harfi., Dördüncü yazarın soyadı, Adının baş harfi., Beşinci yazarın soyadı, Adının baş harfi., Altıncı yazarın soyadı, Adının baş harfi., ve diğer. (Yıl). Makalenin adı. Süreli Yayının Adı, cilt (süreli yayının sayısı), sayfa aralığı.
ÖRNEK: Başçelik, B. E., Demirutku, K., Gültekin, D., Işık, E., Kayabaş, E., Özgün, A., ve diğer. (2002). Evrenin görünmeyen yamyamları: Kara delikler.Pivolka,1 ( 1 ) , 6.
İnternet sitesi
Formül Yazarın soyadı, Yazarın adının baş harfi. (Yayınlanma veya güncellenme tarihi). Başlık. Alınma tarihi, internet adresi.
ÖRNEK: Üter, H. K. (9 Şubat 2004). kilter.online. 11 Şubat 2004, http://www.baskent.edu.tr/~kilter.
İnternet kaynakları (Süreli internet yayınından makale)
Formül Yazarın soyadı, Yazarın adının baş harfi. (Yayınlanma Tarihî). Makalenin adı. Yayının Adı, cilt (sayı). Araştırma Tarihi, internet adresi.
Veritabanlarından alınan dergi makalesi,
Formül Yazarın soyadı, Yazarın adının baş harfi. (Yıl). Makalenin adı. Derginin Adı, cilt, (sayı) sayfa aralığı. Alınma Tarihi, Veritabanının adı.
Süreli olmayan internet yayınından makale
Formül Yazarın soyadı, Yazarın adının baş harfi. (Yayınlanma Tarihi). Makalenin adı. Araştırma Tarihi, internet adresi.
ÖRNEK: Kökdemir, D. (2 Kasım 2003). Rüyalar ve olasılıklar. 21 Kasım 2003, http://www.elyadal.org/dedektif/ruya2.htm.
Çevrimiçi kitap
Formül Yazarın soyadı, Yazarın adının baş harfi. (Yıl). Kitabın adı. Alınma tarihi, internet adresi.
ÖRNEK Austin, J. Pride andprejudice, Retrieved May 10, 2002, from http://www.asoodread.com/Pride.
Çevrimiçi gazete makalesi
Formül Yazarın soyadı, Yazarın adının baş harfi. (Tam yayın tarihi). Makalenin adı. Gazetenin Adı. Alınma tarihi, internet adresi.
ÖRNEK Batur, A. ve Yüksel, G. (14 Haziran 2000). Namus borcu ödendi. Milliyet. 22 Eylül 2003, http://www.milliyet.com.tr/2000/06/14/yasam/yasa.html.
Görsel ve işitsel medya
Ulusal veya uluslararası olarak ulaşılabilen film veya video
Formül Yapımcının soyadı, Yapımcının adının baş harfi. (Yapımcı), Yönetmenin soyadı, Yönetmenin adının baş harfi. (Yönetmen). (Tarih). Filmin Adı [Film]. Yapım yeri: Yapımcı firma.
ÖRNEK: Akpmar, N. (Yapımcı), Erdoğan, Y. (Yönetmen). (2004). Vizontele Tuba_[Film]. Türkiye: BKM
Televizyon programı
Formül Yapımcının soyadı, Yapımcının adının baş harfi. (Yapımcı). (Yayınlanma tarihi). Programın adı. [Televizyon programı].Yayınlandığı yer: Yayın kurumu.
ÖRNEK: Suna, N. (Yapımcı). (7 Kasım 2003). Anadolu Mücevher Sanatı. [Televizyon programı]. Ankara: TRT.
Ses kaydı
Formül Bestecinin soyadı, Bestecinin adının baş harfi. (Telif hakkı tarihi). Eserin adı [seslendirenin adı "tarafından kaydedildi" - Besteci ile eseri seslendiren farklıysa]. Albümün adı. [kayıt türü]. Yer: Firma ismi.(Kayıt tarihi telif hakkı tarihinden farklıysa kayıt tarihi)
ÖRNEK: Selçuk, M. N. (1999). Aziz İstanbul. Üstad [CD]. İstanbul: YKY Müzik.
Kaynakça yazımı ile ilgili önemli hatırlatmalar
1. Kaynakçada ilk satırdan sonraki satırlar 0,5 cm içerden başlamalıdır.
2. Hazırladığınız araştırma raporu ya da ödev Türkçe hazırlanıyorsa, kaynakçada belirtilen kaynaklar yazılırken yazarların isimleri arasında "ve" kullanılır. Örnek: Özkaptan, C. ve Tekinalp, O. (2003). Uzay uygulamalarında küçük uyduların yeri ve maliyet etkenleri. Pivolka, 1 (7), 3-13.
3. Kitaplara ait kaynaklar yazılırken kitabın adından sonraki parantez içinde 2. ve daha üzerindeki baskı sayıları belirtilir. Birinci baskı İçin kitabın adından sonra herhangi bir baskı sayısı verilmez.
4. Makale ve kitap isimleri kaynakçada belirtilirken; yalnızca ilk sözcüğün ilk harfi büyük, diğerleri küçük yazılır. Özel isimler ve iki noktanın ardından gelen ilk sözcük bu kurala dahil değildir.
5. Kaynakçada dergi makalelerine ait kaynaklar belirtilirken cilt numarasından sonra parantez içinde verilen dergiye ait sayı numaralan yalnızca derginin o sayısı birinci sayfadan başlıyorsa verilir. Bazı dergiler her sayıda bir önceki sayının sayfa numarasını devam ettirmektedirler. Bu durumda kaynakçada sayı numarası belirtmeye gerek yoktur.
Sayı numaralı örnek:
Özkaptan, C. ve Tekinalp, O. (2003). Uzay uygulamalarında küçük uyduların yeri ve maliyet etkenleri. Pivolka, 1 (7), 3-13.;
Sayı numarası verilmeyen örnek:
Coren, S. (1986). An efferent component in the visual perception of direction and extent. Psychological Review, 93, 391-411.
6. Editörlü kitap, görsel ve işitsel medya, internet sitesi gibi bazı yapıtlar; kaynakçada belirtilirken yabancı diller ve Türkçe arasında bazı farklılıklar ortaya çıkmaktadır. Örneğin, İngilizce yazılmış editörlü kitaplar kaynakçada belirtilirken kitabın adından önce "in" kullanılırken, Türkçe editörlü kitaplarda "in" yerine kitabın adı ve baskı sayısından sonra "içinde" sözcüğü kullanılmaktadır. Benzer biçimde internet sitelerinden ya da veri tabanlarından alınan İngilizce makalelerin kaynakçada belirtilmesinde "from", "retrieved" gibi bazı sözcükler kullanılmaktadır. Bu türdeki Türkçe yapıtlar kaynakçada gösterilirken; "in" ve "retrieved" sözcükleri yerine Türkçe sözcükler kullanmaya gerek yoktur,
örneğin:İngilizce: Carlson, E. (July 17, 2003). Study suggests interplay of gene, stress can predict depression. Retrieved February 20, 2004, from http://www.news.wisc.edu/story.php?
Türkçe: Kökdemir, D. (2 Kasım 2003). Rüyalar ve olasılıklar. 21 Kasım 2003, http://www.elyadal.org/dedektif/ruya2.htm.